Choć polscy seniorzy coraz chętniej korzystają z bezpłatnych szczepień ochronnych, barierą wciąż pozostają lęki przed działaniami niepożądanymi oraz brak pełnej świadomości dotyczącej zalecanych preparatów. O tym, jak wygląda profilaktyka osób 60+ i dlaczego warto obniżyć próg refundacji, mówi Magdalena Kołodziej, prezes Fundacji My Pacjenci.
Pozytywne nastawienie i zaufanie do lekarza POZ
Najnowszy raport Fundacji My Pacjenci przynosi optymistyczne wieści: grupa wiekowa 60+ wykazuje bardzo pozytywny stosunek do szczepień ochronnych. Seniorzy nie tylko deklarują chęć zabezpieczania swojego zdrowia, ale wykazują się wysoką wyszczepialnością w bieżącym sezonie infekcyjnym. Kluczową rolę w tym procesie odgrywa personel podstawowej opieki zdrowotnej (POZ).
„Jest bardzo duże zaufanie do personelu podstawowej opieki zdrowotnej i na pewno na tym zaufaniu powinniśmy budować i rozwijać strategie szczepienne” – podkreśla Magdalena Kołodziej.
Bariery: Lęk i brak świadomości
Mimo ogólnej przychylności, wciąż istnieją wyzwania, które hamują upowszechnienie profilaktyki. Największą przeszkodą jest tzw. bariera świadomościowa. Pacjenci często obawiają się reakcji organizmu na szczepionkę oraz potencjalnych działań niepożądanych. Brakuje również precyzyjnej wiedzy o tym, które szczepienia są konkretnie zalecane w danym wieku.
Choć seniorzy zauważają poprawę w dostępie do bezpłatnych preparatów, takich jak te na grypę, COVID-19 czy RSV, duża część respondentów nadal nie ma pełnej wiedzy o możliwościach refundacji szczepień przeciwko pneumokokom, krztuścowi czy półpaścowi.
Gdzie szczepią się seniorzy? Apteka vs Przychodnia
Wprowadzenie szczepień w aptekach okazało się strzałem w dziesiątkę, zwłaszcza dla osób aktywnych zawodowo. Ponad 50% badanych seniorów deklaruje, że chętnie skorzystałoby z tej ścieżki ze względu na jej szybkość i bliskość . Jednak gdy przychodzi do ostatecznego wyboru, starsi pacjenci wciąż wybierają tradycyjne przychodnie.
„Seniorzy preferują POZ, ponieważ lubią kontakt z personelem medycznym, chcą porozmawiać o swoich wątpliwościach” – wyjaśnia prezeska Fundacji.
Postulat: Refundacja już od 60. roku życia
Jednym z najmocniejszych wniosków płynących z badania jest potrzeba obniżenia wieku uprawniającego do bezpłatnych szczepień. Obecnie wiele programów skierowanych jest do osób powyżej 65. roku życia, tymczasem eksperci i sami pacjenci wskazują, że granica ta powinna zostać przesunięta.
„Ponad 80% respondentów zadeklarowało, że widziałoby potrzebę, żeby obniżyć ten wiek, gdzie szczepienia są w pełni refundowane, przynajmniej do 60. roku życia. Po skończeniu 60. roku życia zdecydowanie obniża nam się odporność, więc warto jak najwcześniej o nią zadbać” – podsumowuje Magdalena Kołodziej
Ewa Kurzyńska
Pełny raport dotyczący postaw seniorów wobec szczepień dostępny jest na stronie fundacji: mypacjenci.org