Od 1 stycznia 2026 r. zacznie obowiązywać nowa lista leków refundowanych. Znalazły się na niej 24 nowe terapie, w tym długo oczekiwane przez środowiska pacjenckie i lekarzy. Zmiany obejmują przede wszystkim leczenie nowotworów oraz chorób rzadkich, ale nie tylko.
Co istotne, refundacją zostaną objęte także pierwsze odpowiedniki (leki generyczne) leków oryginalnych we wszystkich kategoriach refundacyjnych. Oznacza to niższe koszty zarówno dla pacjentów, jak i dla systemu ochrony zdrowia, przy zachowaniu tej samej skuteczności i bezpieczeństwa terapii.
Co nowego na liście refundacyjnej?
Od stycznia refundowanych będzie:
- 9 terapii onkologicznych,
- 15 terapii nieonkologicznych,
- w tym 8 terapii przeznaczonych do leczenia chorób rzadkich.
Większość nowych leków (17) będzie dostępna w ramach programów lekowych, a 7 w refundacji aptecznej. Jedna z terapii o wysokim stopniu innowacyjności zostanie sfinansowana z subfunduszu terapii innowacyjnych (TLI).
Jak podkreśliła wiceminister zdrowia Katarzyna Kacperczyk, końcówka roku to moment podsumowań polityki lekowej:
– Pojawiło się wiele nowych terapii, a budżet na refundację leków systematycznie rośnie. To realnie przekłada się na większy dostęp pacjentów do nowoczesnego leczenia.
Wiceminister zwróciła również uwagę, że od października wydano 585 decyzji o kontynuacji refundacji terapii już obecnych na liście. Każda taka decyzja oznacza ponowną ocenę skuteczności i kosztów leczenia oraz zabezpieczenie finansowania nawet na kilka lat.
Tańsze odpowiedniki – taka sama skuteczność
Na liście znalazło się także 10 pierwszych odpowiedników leków oryginalnych. Jak podkreśla resort zdrowia, są one biorównoważne, czyli działają tak samo skutecznie jak leki oryginalne, a jednocześnie pozwalają obniżyć koszty terapii.
– Chodzi o znalezienie równowagi między dostępem do innowacji a tańszymi lekami dla pacjentów – zaznaczyła wiceminister Katarzyna Kacperczyk.
Mateusz Oczkowski, wicedyrektor Departamentu Polityki Lekowej i Farmacji w Ministerstwie Zdrowia, zwrócił uwagę na rosnące wydatki na najbardziej zaawansowane terapie:
- koszty leczenia w programach lekowych wzrosły czterokrotnie w ciągu 5 lat,
- średni roczny koszt leczenia jednego pacjenta zwiększył się z 35 tys. zł do 42 tys. zł,
- w chorobach rzadkich koszty są jeszcze wyższe.
Znacząco wzrosły również wydatki na leki bezpłatne dla:
- seniorów 65+,
- dzieci i młodzieży do 18. roku życia,
- kobiet w ciąży i połogu.
W ciągu dwóch lat koszty refundacji aptecznej wzrosły z 11 do prawie 15 mld zł, a udział leków bezpłatnych zwiększył się z 30% do 60%.
Ważna decyzja dla pacjentów z SMA
Ministerstwo Zdrowia podjęło także decyzję o objęciu refundacją tabletkowej postaci risdiplamu, leku stosowanego w leczeniu rdzeniowego zaniku mięśni (SMA). Od stycznia 2026 r. tabletki zostaną włączone do programu lekowego B.102.
– Refundacja risdiplamu w tabletkach ułatwi leczenie, zwiększy mobilność pacjentów i odciąży ośrodki. To dowód, że resort zdrowia uwzględnia głos lekarzy i pacjentów – podkreśla prof. Anna Kostera-Pruszczyk.
Nowa lista refundacyjna to kolejny krok w kierunku lepszego dostępu pacjentów do nowoczesnego i skutecznego leczenia w Polsce.
Oprac. Ewa Kurzyńska